دانشکده الهیات و معارف اسلامی مقالات و بررسیها(منتشر نمی شود) 1010-4968 72 0 2002 12 22 - بررسی روایت ابوحیان توحیدی از ماجرای «فیل شناسی کوران» و نسبت آن با کثرت گرایی دینی 13380 FA ابراهیم موسی پور Journal Article 1970 01 01 Although Aba Hayyan at-Tawhlrn lived in 4th century Basra, which was the center of conflict among different religions, idealogies, and believers, he was a free and independent thinker devoid of religious prejudice. That absence of prejudice may have originated from the impression of his master's thoughts (Solayman al-MantiqI), his friendship with the Ikwan a_- Safa, and, in part, his inclination towards asceticism and sufism. But some of his works exceed the bounds of lack of religious prejudice and negligence, and show an adherence to pluralistic religious beliefs. Therefore, any comment on the story of "The Blind Men's Understanding of the Elephant" in al- Moqabasat as a text written by Tawhlrn will not be complete without paying attention to his intention, which can be revealed through studying his historical personality. We can finally come to the conclusion that he was not devoid of inclinations towards religious pluralism. از آثار و نوشته های ابوحیان توحیدی پیداست که وی با وجود زندگی در کانون تصادم و اصطکاک میان عقاید و مذاهب مختلف در بصرة قرن چهارم، شخصیتی آزاداندیش و تا حدود زیادی بدور از تعصب دینی و مذهبی بوده است. این بی تعصبی می تواند علاوه بر جنبه های درونی او، متأثر از نفوذ افکار استادش ابو سلیمان منطقی، مراودة توحیدی با اخوان الصفا و نیز قدری گرایش او به زهد و تصوف بوده باشد؛ با این حال، در برخی آثار ابوحیان چیزی بیش از بی تعصبی و تسامح در دین، و در واقع گونه ای قول به کثرت باوری دینی نیز ملاحظه می شود. از این رو ارائه هر تفسیری از حکایت فیل شناسی کوران در کتاب المقابسات- به مثابه یک متن که به دست توحیدی پدید آمده بدون توجه به نیت او که احتمالاً با مراجعه به شخصیت تاریخی او قابل اکتشاف است بهرة شایانی از حقیقت نتواند داشت. با چنان مراجعه ای، در نهایت به نظر می رسد که توحیدی از گرایشهای کثرت باورانة دینی بر کنار نبوده است. https://jmb.ut.ac.ir/article_13380_11f65b755f836c96d2cf01c21f7d7663.pdf